Είναι το Κοσσυφοπέδιο κλειδωμένο σε κρίση χωρίς εναλλακτική λύση;

Το Κοσσυφοπέδιο είναι ένα μέρος που φαίνεται να έχει κολλήσει στη δημοκρατική παιδική του ηλικία. Όταν η στασιμότητα μετατρέπεται σε κράτος και η αδυναμία δράσης απειλεί τα πάντα, δεν μπορεί να κάνει πολλά ένας αφοσιωμένος νέος. Τώρα είναι τα πάντα ή τίποτα.

Ίσως δεν είναι και το χειρότερο που αντιμετωπίζει ξανά το Κοσσυφοπέδιο, στα τέλη του 2025, κρίση. Ίσως το χειρότερο είναι το γεγονός ότι δεν εκπλήσσει κανέναν πια. Ακούνε για μια άλλη αποτυχημένη προσπάθεια σχηματισμού κυβέρνησης στο κοινοβούλιο και οι άνθρωποι απλά σηκώνουν τους ώμους τους. Ακούνε για άλλη μια διπλωματική σύγκρουση με σημαντικούς συμμάχους και σκέφτονται, φυσικά. Ακούς για ένα άλλο σκάνδαλο που δεν τελείωσε καν και είσαι άφωνος, όχι επειδή δεν υπάρχει τίποτα να πεις, αλλά κουρασμένος.

Η εξαπάτηση σε μια δημοκρατία οδηγεί, όχι σε εξέγερση ή εξέγερση, αλλά σε στέγνωμα. Όταν οι άνθρωποι είναι κουρασμένοι, δεν περιμένουν τίποτα από την πολιτική. Και όταν δεν περιμένουν τίποτα πια, βυθίζονται στην ανασύνταξη, σε ένα μοιραίο <x0-ρεαλισμό”: δεν εκπλήσσονται πλέον με τίποτα. Έτσι η στασιμότητα γίνεται κρατική μορφή. Τόπος ύπνου.

Να θυμάστε: Το Κοσσυφοπέδιο είναι ένα νέο κράτος σε παλιό γεωγραφικό χώρο. Η Δημοκρατία είναι ανεξάρτητη από το 2008. Αλλά μια ομαλότητα όπως στις παγιωμένες δημοκρατίες ως επί το πλείστον σχετικά σταθερή, αξιόπιστοι θεσμοί, ένας προσεκτικός τόνος πολιτικής συζήτησης, δεν υπάρχει κάτι τέτοιο. Αυτό δεν σχετίζεται με την <x0mentality” των ανθρώπων, αλλά είναι το αποτέλεσμα της ιστορίας και της γεωγραφίας, το αποτέλεσμα της εμπειρίας του πολέμου και της εύθραυστης οικονομίας· και το προϊόν των εξωτερικών επιρροών, όπως το ακόμα ανοικτό ζήτημα της αναγνώρισης της Δημοκρατίας του Κοσσυφοπεδίου και από τα 27 κράτη της ΕΕ· και, πάνω από όλα, η ανεπίλυτη σχέση με τη Σερβία. Η εσωτερική και εξωτερική πολιτική στο Κοσσυφοπέδιο δεν είναι σε ξεχωριστά συρτάρια που κρατούνται στον ίδιο χώρο.

Θα γίνουν ξανά εκλογές στις 28 Δεκεμβρίου 2025. Κανείς δεν θέλει προεκλογική εκστρατεία στο τέλος του χρόνου. Όμως από τις εκλογές της 9ης Φεβρουαρίου 2025 ο φερόμενος νικητής δεν κατάφερε να εξασφαλίσει κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Η χώρα ηγείται κυβέρνησης εδώ και μήνες. Η πολιτική δεν μπόρεσε να αποφασίσει προς καμία κατεύθυνση. Για ξένους παρατηρητές, αυτό μπορεί να μοιάζει με εγχώριο πολιτικό θέατρο. Για μια μικρή χώρα όπως το Κοσσυφοπέδιο, η οποία πρέπει να απαντήσει στο μεγάλο ζήτημα της ασφάλειας και της ένταξης στην ΕΕ, αυτό σημαίνει υπαρξιακή κρίση. Χωρίς πλειοψηφία δεν υπάρχει κυβέρνηση, ούτε προϋπολογισμός, ούτε μακροπρόθεσμος σχεδιασμός, ούτε καθυστερήσεις στις μεταρρυθμίσεις. Υπάρχουν μόνο δηλώσεις τύπου.

Στις εκλογές του Φεβρουαρίου, υπήρξε νικητής, αλλά όχι θρίαμβος. Το Vetevendosje παρέμεινε η μεγαλύτερη δύναμη, παρά τις σημαντικές απώλειες. Αλλά αυτό δεν αρκούσε για το σχηματισμό της κυβέρνησης, διότι στο κοινοβούλιο χρειάζονται 61 από τις 120 ψήφους. Το σχήμα 61 δεν είναι τεχνική λεπτομέρεια, αλλά η ισχυρή γραμμή μεταξύ της ικανότητας δράσης και παράλυσης. Οποιοσδήποτε με λιγότερες από 61 θέσεις μπορεί να μιλήσει πολύ, αλλά δεν μπορεί να κυβερνήσει.

Οι δυσκολίες στο σχηματισμό κυβερνήσεων δεν είναι καν άγνωστες σε άλλες χώρες. Και η Γερμανία έχει βιώσει μακρές διαπραγματεύσεις συνασπισμού και εύθραυστη πλειοψηφία. Αλλά η διαφορά είναι στις συνέπειες. Στο Βερολίνο μια πρώτη αποτυχία εκλογής του Καγκελαρίου κοστίζει πολιτικά νεύρα. Στην Πρίστινα, η συνεχιζόμενη αδυναμία σχηματισμού κυβερνήσεων κοστίζει πολιτικό κεφάλαιο στη διεθνή κοινότητα και πολύτιμο χρόνο για οικονομική ανάπτυξη. Μια δημοκρατία από τη γέννησή της αγωνίζεται για επενδύσεις, θέσεις εργασίας και διεθνή αξιοπιστία δεν μπορεί να αντέξει την πολυτέλεια ολόκληρων μηνών στασιμότητας.

Μήνες μετά τις εκλογές έδειξε πόσο γρήγορα η πολιτική στο Κοσσυφοπέδιο μπορεί να μετατραπεί σε τελετουργικό. Ψηφοφορίες που αποτυγχάνουν, υποψήφιοι που υποβάλλονται συνεχώς, διαπραγματεύσεις χωρίς αποτελέσματα. Σε μια χώρα που αντιμετωπίζει συνεχή μετανάστευση, κακή οικονομία και εύθραυστη κατάσταση ασφάλειας, κάθε μήνα χωρίς απόφαση σημαίνει συρρίκνωση του μέλλοντος. Δεν είναι θεαματικό. Είναι μπανάλ. Και αυτό το κάνει τόσο επικίνδυνο. Δεν υπάρχουν οδοφράγματα ή καμένα αυτοκίνητα. Υπάρχουν μπλοκαρισμένα έργα. Οι υποδομές δεν είναι εκσυγχρονισμένες. Οι μεταρρυθμίσεις δεν ξεκινούν. Οι προσφορές δεν αντιμετωπίζονται. Το κράτος καταφέρνει μόνο τον εαυτό του.

Το Κοσσυφοπέδιο έχει κοινωνική ενέργεια που σπάνια συναντάται στην Ευρώπη -- νέος πληθυσμός, μεγάλη διασπορά και οικονομικά ισχυρή, ζωτική κοινωνία των πολιτών. Αλλά αυτή η ενέργεια πρέπει να διοχετεύεται. Εάν η πολιτική δεν το κάνει, βρίσκει άλλους τρόπους: μετανάστευση, κυνισμό, ριζοσπαστικοποίηση. Μια χώρα μπορεί να ζει σε προσωρινές κρίσεις, αλλά όχι με μια πραγματικότητα όπου υπάρχουν μόνο κρίσεις.

Ο πρόεδρος, μετά από μήνες πολιτικού αποκλεισμού, προκήρυξε νέες εκλογές. Το δικαιολόγησε και οικονομικά: προϋπολογισμός, διεθνείς συμφωνίες, επενδυτικά δάνεια και δημόσια έργα όλα είχαν παγώσει. Μια πολιτική που αργά ή γρήγορα λαμβάνει το νομοσχέδιο. Και αυτό το νομοσχέδιο δεν πληρώνεται από κόμματα, αλλά από πολίτες: ακριβή ενέργεια, φτωχές υπηρεσίες, έλλειψη θέσεων εργασίας.

Ο Αλμπίν Κούρτι δεν έγινε τυχαία η κεντρική φιγούρα αυτής της φάσης παράλυσης. Ενσαρκώνει το ύφος, τη γλώσσα και τη μέθοδο του. Πιστεύει ότι αποκτά πολιτικό βάρος με το να χτυπάει συνεχώς “το ηθικό cendo”. Βλέπει τον εαυτό του στο πλευρό των καθαρών και των ανθρώπων, μπροστά στις παλιές και διεφθαρμένες ελίτ.

Αλλά η δημοκρατία δεν είναι το δόγμα της αγνότητας. Είναι οργανωμένη ατέλεια: συμβιβασμός, ισορροπία, ταπεινοφροσύνη προς τους θεσμούς. Ο οποίος αντικαθιστά τις διαπραγματεύσεις με τον καθαρισμό “, δεν παράγει δύναμη, αλλά αποκλεισμούς. Ως αντιπολίτευση, η στρατηγική αυτή θα μπορούσε να κινητοποιήσει μέτρα. Ως ο αποτυχημένος πρωθυπουργός, επιστρέφει σε μια τοξική ρουτίνα που χρειάζεται νέους εχθρούς για να υπερασπιστούν τον εαυτό τους είτε τα μέσα ενημέρωσης, την κοινωνία των πολιτών είτε τους ίδιους τους θεσμούς.

Απομόνωση και Απώλεια Πίστης

Το Κοσσυφοπέδιο ζει ιστορικά, πολιτικά και οικονομικά με συμμαχίες. Οι ΗΠΑ, η ΕΕ, η KFOR και οι δυτικοί θεσμοί δεν είναι ξένες δομές “, αλλά μέρος της αρχιτεκτονικής εσωτερικής ασφάλειας. Αυτός που το αγνοεί πληρώνει το τίμημα της πίστης και του χρήματος.

Οι εταίροι στην Ουάσιγκτον και τις Βρυξέλλες έχουν ήδη αντιδράσει. Ο στρατηγικός διάλογος με τις \"νωμένες Πολιτείες έχει ανασταλεί. Η ΕΕ εφαρμόζει ποινικά μέτρα κατά της κυβέρνησης Κούρτι και θέτει όρους χρηματοδότησης με ελλιπείς μεταρρυθμίσεις. Το Κοσσυφοπέδιο διακινδυνεύει απομόνωση και οικονομική απώλεια.

Επιλογές του Κανονικού

Στις 28 Δεκεμβρίου, οι ψηφοφόροι δεν θα αποφασίσουν απλά ποιος κυβερνάει. Θα αποφασίσουν αν το Κοσσυφοπέδιο θα γίνει ξανά κυβέρνηση. Αν η πολιτική πάει πίσω στη δουλειά και όχι στα μόνιμα είδη.

Το Κοσσυφοπέδιο χρειάζεται ελάχιστη πολιτική ωριμότητα:

Οι συνασπισμοί δεν είναι ντροπή, αλλά η ουσία της δημοκρατίας.

Τα ιδρύματα δεν είναι εργαλεία εξουσίας, αλλά το κοινό μας σπίτι.

Οι δυτικοί σύμμαχοι δεν είναι θεατές, αλλά μέρος της ασφάλειάς μας.

Αν οι εκλέκτορες επιλέξουν την ευθύνη παρά το θόρυβο, μπορεί να αρχίσει κάτι νέο. Όχι μεγάλη σωτηρία, αλλά κάτι πολύ πιο πολύτιμο - φυσιολογικό.