Η ηθική επανάσταση απολάμβανε με λευκά γάντια

Στην καθημερινή μας ζωή, οι κλασικοί ήταν πάντα εύκολο να αναγνωριστούν. Ήρθε τη νύχτα, έσπασε την πόρτα, πήρε τα χρήματα και έφυγε. Η κοινωνία τον περιφρονούσε επειδή η πράξη του ήταν βάναυση και εμφανής.

Ωστόσο, το Κοσσυφοπέδιο παρήγαγε άλλο ένα νούμερο, πολύ πιο επικίνδυνο και πολύ πιο έξυπνο. Φάε άσπρα γάντια. Ένα άτομο που δεν μπαίνει στην κιβωτό με δύναμη, αλλά μπαίνει σε δημόσια συνείδηση.

Κλέβω, όχι κρύβοντας το πρόσωπό μου, αλλά εκθέτοντας το ηθικό του ως ένα έντιμο πιστοποιητικό. Και ο πολίτης αυτής της χώρας και του κοινού είναι πεπεισμένος ότι αυτός ο άνθρωπος είναι ηθικά καθαρός και έχει αρχίσει να τον συγχωρεί σχεδόν για οτιδήποτε άλλο.

Αυτό συμβαίνει όταν η διαφθορά παύει να είναι μόνο θέμα χρημάτων και γίνεται το ψυχολογικό φαινόμενο του Αλμπίν Κούρτι.

Ένα παράδειγμα ιστοριών εφημερίδων στην Αμερική ετών οικονομικής κρίσης: Ο Μπέρναρντ Μάντοφ δεν λήστεψε ανθρώπους με όπλα. Χρησιμοποίησε τη φήμη του για να τους ληστέψει και ήσυχα, πουλώντας τελικά την αξιοπιστία τους με ένα πρόσωπο που φαινόταν δίκαιο και ηθικό. Τα θύματα έδωσαν χρήματα, όχι από φόβο, αλλά από πεποίθηση ότι αντιμετώπισαν τον δίκαιο άνθρωπο. Και αυτό ήταν που έκανε την απάτη του σχεδόν τέλεια. Δεν πούλησε μόνο κέρδος. Ήταν ηθική ασφάλεια.

Στην πολιτική, αυτή η μορφή γίνεται ακόμη πιο επικίνδυνη γιατί όχι μόνο χρησιμοποιείται ιδιωτικό χρήμα εκεί αλλά χρησιμοποιείται και το Κράτος.

Και εδώ αρχίζει το μεγάλο πρόβλημα του Κοσσυφοπεδίου με τον Αλμπίν Κουρτ.

Ο Αλμπίν Κούρτι δεν είναι κλασικός κλέφτης που η αλβανική κοινωνία έχει μάθει να μισεί. Ούτε είναι ο μπανάλ πολιτικός που επιδεικνύει την πολυτέλεια του με χυδαίο τρόπο. Αντιθέτως. Έχει χτίσει τη μορφή του ασκητή, σχεδόν φτωχού, με 16 ευρώ σε δηλώσεις πλούτου, μια μόνιμη ηθική γλώσσα, και μια ηθική επανάσταση στο στόμα του. Και εκεί βρίσκεται η δύναμή του. Δεν θέλει το κοινό να θαυμάζει την εξουσία. Θέλει το κοινό να συγχωρήσει την εξουσία στο όνομα της ηθικής.

Γι' αυτό οι περισσότερες συνεντεύξεις του δεν είναι συνεντεύξεις με πραγματική διακυβέρνηση. Δεν σταματά για πολύ στην οικονομία, στις αποτυχίες, στον τρόπο που χρησιμοποιείται ο προϋπολογισμός, στις αντιφάσεις της εξουσίας. Χτίζει συνεχώς μια ηθική δραματολογία όπου ο κύριος χαρακτήρας είναι κλέφτης, ντροπή και ενοχή. Έχει συνειδητοποιήσει ότι στο Κοσσυφοπέδιο οι άνθρωποι κουράζονται από την αλήθεια επειδή η αλήθεια είναι περίπλοκη και απαιτεί υπευθυνότητα, ενώ οι ένοχοι είναι συναισθηματικά εύκολοι. Η κοινωνία δεν απαιτεί πάντα εξηγήσεις. Ψάχνω για μια διεύθυνση στο θυμό.

Έτσι “βάλτε το φανταστικό σας” στο δίσκο του. Δεν έχει σημασία ποιος είναι. Δεν έχει σημασία πόσα αποδεικνύεις τον εαυτό σου. Όσο η εξομολόγηση δημιουργεί συναισθήματα. Κα so οὕτως τὴν μεγίστην πολιτικity παραμορφώσεως· the κλέπτης γίνεται confessionμολογία, καὶ the truthλήθεια μένει χαραγμένος.

Αυτή η λογική εξηγεί ουσιαστικά κάθε αντίφαση της δύναμής του. Μπορεί να βγει και να πει ότι θέλει συναινετικό πρόεδρο, που προτείνεται από την αντιπολίτευση και είναι αποδεκτό από τους πολίτες, ενώ ταυτόχρονα δηλώνει ότι ο πρόεδρος πρέπει να είναι “πυροσβέστης”, αριθμός που δεν ξέρει πώς να μπει σε αεροπλάνο και που δεν ασχολείται με την εξωτερική πολιτική. Η πρώτη λέξη παράγει την ψευδαίσθηση του πλουραλισμού. Η δεύτερη λέξη αποκαλύπτει φόβο για κάθε μορφή που θα μπορούσε να δημιουργήσει ανεξάρτητη νομιμότητα.

Και αυτός ο φόβος έγινε εμφανής αυτή τη στιγμή ότι η Vjosa Osmani κέρδισε διεθνές προφίλ μέσω των δεσμεύσεων της στο Συμβούλιο Ειρήνης στην Ελβετία. Εκεί η προεδρία σταμάτησε να είναι θεσμική διακόσμηση και άρχισε να θεωρείται ως το επόμενο πολιτικό κέντρο βάρους. Για μια δύναμη βασισμένη στον δημόσιο έλεγχο ομολογίας, αυτό είναι απαράδεκτο. Ως εκ τούτου, ο μελλοντικός πρόεδρος πρέπει να είναι μια φιγούρα χωρίς διεθνείς φιλοδοξίες, χωρίς ισχυρό προφίλ, χωρίς τη δυνατότητα οικοδόμησης πολιτικού κεφαλαίου εκτός της τροχιάς του πρωθυπουργού.

Σε αυτό το σημείο, η χειραγώγηση δεν μοιάζει πλέον με κλασικό ψέμα. Φαίνεται φυσιολογικός. Και αυτή είναι η πιο εξελιγμένη μορφή δύναμης. Όταν το κοινό δεν βλέπει πλέον τη γραμμή μεταξύ ηθικής και προπαγάνδας.

Αυτό φαίνεται και στον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιείται το κράτος. Για τρεις εκλογές κομμάτων, εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ σε κοινωνική βοήθεια διανέμονται, ενώ ταυτόχρονα, χρηματοδοτούνται πολιτικές που παράγουν άμεσο εκλογικό αποτέλεσμα. Τα αεροσκάφη για τη διασπορά παρουσιάζονται ως πατριωτική και συναισθηματική χειρονομία, ενώ τα χρήματα είναι ο φόρος των φτωχότερων πολιτών στην Ευρώπη. Και το κοινό καλείται να το δει αυτό, όχι ως πολιτική χρήση του προϋπολογισμού, αλλά ως ηθική πράξη.

Εδώ είναι που καταρρέει όλος ο μύθος του ξεκάθαρου “Lider”. Επειδή η δύναμη δεν μετριέται με προσωπικές οικονομίες. Πρόκειται για τη σχέση που δημιουργείς με το δημόσιο χρήμα. Ένας άνθρωπος μπορεί να έχει 16 ευρώ σε λογαριασμούς και ωστόσο να συμπεριφέρεται σαν εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ προϋπολογισμών να συνεχίζουν το προσωπικό και ηθικό του έργο.

Αυτή είναι η ηθική επανάσταση των κλεφτών με λευκά γάντια. Δεν χρησιμοποιεί την ηθική ως περιορισμό της εξουσίας. Το χρησιμοποιώ σαν άδεια για να το επεκτείνω. Και η πιο επικίνδυνη στιγμή για μια δημοκρατία είναι όταν ένας ηγέτης αρχίζει να πιστεύει ότι μόνο αυτός έχει το δικαίωμα να χρησιμοποιεί το κράτος σύμφωνα με τη θέλησή του.

Εκεί αρχίζει η πραγματική υποβάθμιση.

Επειδή το κράτος δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως ιδιοκτησία πολίτη, αλλά ως συνέχεια της συνείδησης του ηγέτη. Και όσο περισσότερο είναι πεπεισμένος για την ηθική του καθαρότητα, τόσο λιγότερο αισθάνεται το όριο μεταξύ δύναμης και εαυτού.

Στο τέλος, αυτό δεν είναι πλέον ιστορία κλασικής διαφθοράς. Είναι μια ιστορία για μια κοινωνία που κινδυνεύει να εξαπατηθεί, όχι από κτηνώδεις κλέφτες, αλλά από έναν άνθρωπο που έρχεται με ήσυχο πρόσωπο, ηθικό στο στόμα του και λευκά γάντια στα χέρια του. Περισκόπιο/