Projekty UE: Kosowo wezwało do stowarzyszenia, reform, postępów w dialogu

Wśród innych wymogów jest wdrożenie porozumień zawartych z Serbią, w ramach procesu normalizacji stosunków, w tym konieczność utworzenia stowarzyszenia gmin większości serbskiej.

Kosowo jest jedynym na Bałkanach Zachodnich, który nie ma statusu kandydującego do członkostwa, chociaż miało ono zastosowanie w grudniu 2022 r.

W związku z tym stwierdza się, że konieczność reform jest w dużej mierze związana ze wzmocnieniem administracji publicznej i praworządności, w tym z konsolidacją systemu sądownictwa, zwalczaniem korupcji, ochroną podstawowych wolności, zwłaszcza wolności wypowiedzi, w sektorze, w którym nie odnotowano żadnych postępów.

Mówi się o postępach w walce z przestępczością zorganizowaną.

Kosowo jest chwalone za zorganizowanie wyborów powszechnych w lutym, a później lokalnych w późniejszym roku, biorąc pod uwagę udział w nich wszystkich społeczności.

W tym względzie przywołuje się projekt konsensusu jako uwzględniający regularne przekazywanie uprawnień czterem gminom większości serbskiej na północy kraju, Rada powtarza i oczekuje usunięcia wszystkich pozostałych środków karnych.

Unia Europejska nałożyła środki karne na Kosowo latem 2023 r., w wyniku napięć na Północy zdominowanej przez Serbów.

Blok europejski zaczął stopniowo je usuwać, ale urzędnicy w Kosowie nalegają, by ich kontynuacja była niesprawiedliwą decyzją, ponieważ wszystkie wymogi dotyczące ich usunięcia zostały już spełnione.

Wśród nich zaostrzono sytuację na północy, ograniczono obecność policji w pobliżu obiektów komunalnych na północy oraz osiągnięto pokojowe przejście władzy do gmin serbskich.

Richard Jozwiak, europejski redaktor ds. Radio Europe Free Europe (REL) w Pradze, dowiedział się ze swoich źródeł, że w zeszłym tygodniu w Brukseli omawiano kwestię niezniesienia wszystkich środków antyKosowa oraz że Francja i Włochy popierają ideę pozostawienia ich tylko 50%.

Wydaje się jednak, że postęp w tym kierunku nie wyprzedzi 28. grudnia pierwszych wyborów parlamentarnych w Kosowie.

Według analizy Instytutu Studiów Zaawansowanych? GAP, środki UE kosztowały Kosowo około 613,4 mln euro w projektach zawieszonych lub rozszerzonych na czas nieokreślony. Ze względu na upływ terminów, 7,1 mln euro zostało całkowicie utracone.

W sprawozdaniu UE podkreśla, że proces rozszerzenia ma geostrategiczne znaczenie i jest procesem przyczyniającym się do pokoju, bezpieczeństwa i stabilności w XXI wieku.

Rada wzywa wszystkich partnerów do wykorzystania tej okazji i tej chwili do podjęcia wszelkich niezbędnych kroków w celu przyspieszenia postępów na drodze do UE.

Poza koniecznymi przygotowaniami krajów kandydujących w sprawozdaniu podkreśla się potrzebę przygotowania własnego bloku do przyjęcia nowych członków.

Jeśli chodzi o kraje bałkańskie, przytacza się znaczenie stosunków dobrosąsiedzkich i współpracy regionalnej.

Rada zdecydowanie zachęca partnerów do rozwiązania wszystkich dwustronnych różnic i kwestii z przeszłości, zgodnie z prawem międzynarodowym”, o których mowa między innymi w sprawozdaniu.

Oczekiwany do dialogu z Kosowem? Serbia

W sprawozdaniu sporządzonym w następstwie prac Rada w pełni popiera dialog między Kosowem a Serbią, za pośrednictwem którego stoi Unia Europejska.

Wspomniano w nim, że obie strony mogą stracić ogromne możliwości w przypadku braku postępu w normalizacji.

Dialog w sprawie Kosowa i Serbii w Brukseli od 2011 r. osiągnął pewne porozumienia, ale nie wszystkie zostały wdrożone.

Postęp w ich europejskich działaniach zależy od wysiłków na rzecz pełnego wdrożenia wszystkich zobowiązań wynikających z porozumienia w sprawie normalizacji z 2023 r. i wszystkich innych umów, niezwłocznie i na warunkach wstępnych”.

Między innymi konieczność wdrożenia przez Kosowo Stowarzyszenia Przedsiębiorstw Serbskich "Przywołuje się układ stowarzyszeniowy i do działania zgodnie z zobowiązaniami dotyczącymi “odpowiedniego poziomu samorządu dla społeczności Serbów w Kosowie” zgodnie z art. 7, zgodnie z umową o normalizacji i jej załącznikami.

Oczekuje się również, że kwestia infrastruktury wspieranej przez Serbię, w tym infrastruktury opieki zdrowotnej i usług edukacyjnych, zostanie rozwiązana zgodnie z obietnicami dialogu i będzie pracować nad reintegracją Serbów Kosowa, zainicjowaną przez ich uczestnictwo na wszystkich szczeblach instytucjonalnych.

W pewnym momencie w projekcie rezolucji, częściowo dla Kosowa, kraj ten pochwala, że jest on zgodny z polityką zagraniczną UE, potępiając wojnę Rosji na Ukrainie.