The Guardian: Sherri i targave, Kosova në rrezik nga trazirat civile

BE, ShBA dhe NATO kanë shprehur alarmet e tyre pas dështimit të bisedimeve tetë orëshe në Bruksel për zgjidhje të çështjes së gjobitjes së serbëve etnikë të cilët refuzojnë të dorëzojnë targat e tyre të lëshuara nga Beogradi, shkruan e përditshmja britanike.

Disa ora para orës shtatë të mëngjesit kur policia lajmëroi se do të nisnin lëshimin e gjobave nga 150 euro, kryeministri kosovar, Albin Kurti, u pajtua ta vonojë atë edhe për 48 orë, teksa tha se është “i lumtur të punojë me ShBA-në dhe BE-në” për të gjetur zgjidhje.

Shefi i politikës së jashtme të BE-së, Josep Borell, u shpreh se të dyja palët treguan “mungesë të krejtësishme të respektimit të obligimeve të tyre ndërkombëtare” dhe se “do të bartin përgjegjësi për çfarëdo përshkallëzimi të dhunës që mund të paraqitet në terren ditëve në vijim”.

Zëdhënësi i Departamentin amerikan të Shtetit, Ned Price, i dha zë shqetësimit të Uashingtonit, duke u bërë thirrje të dyja palëve që “të bëjnë lëshime në mënyrë që të mos rrezikojnë paqen e fituar gjatë dekadave në një rajon edhe ashtu të brishtë”.

Jens Stoltenberg, Sekretari Gjeneral i NATO-s – i cili ka 3 mijë e 700 trupa paqeruajtëse në Kosovës – tha se është “i zhgënjyer që s’qe e mundur të zgjidhet kontestimi i çështjes së targave” dhe nxiti palët “që të gjejnë zgjidhje pragmatike” për të shmangur përshkallëzimet.

Tensionet mes Beogradit dhe Prishtinës kanë shkëndijuar javëve të fundit derisa çështja e targave është bërë fokus i kontestimit të sovranitetit që daton nga deklarimi i pavarësisë së Kosovës në vitin 2008,shkruan The Guardian, përcjell gazeta online Reporteri.net.

Gjersa rreth 100 shtete kanë njohur Kosovën, dhe ka marrë anëtarësim në disa institucione ndërkombëtare, Serbia dhe aleatët kyçë të saj, Rusia dhe Kina, refuzojnë ta pranojnë pavarësinë e Kosovës.

Kushtetuta e Serbisë e përcakton Kosovën si pjesë të territorit kombëtar të saj, dhe afërsisht 50 mijë serbë në pjesën veriore mbeten ashpërsisht besnikë ndaj Beogradit, i cili u jep mbështetje të konsiderueshme financiare dhe politike.

Vendasit në disa enklava serbe refuzojnë t’ia njohin autoritetin Prishtinës, valëvitin flamuj serbë, përdorin valutën serbe – dhe afërsisht 10 mijë sosh refuzojnë targat e Republikës së Kosovës.

Prishtina ka nisur zbatimin e fazshëm të planit – që përfshin qortime, gjobitje dhe përfundimisht ndalim të qarkullimit – nga 1 nëntori, duke shkëndijuar rezistencë të nxehtë dhe dorëheqje masive të oficerëve policorë serb, gjykatësve, prokurorëve dhe zyrtarëve tjerë në Kosovë.

Presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiç, të cilin Kosova e akuzon për farkëtim të qëllimshëm të tensioneve, ka paraljmëruar “ferr në terren” nëse Policia e Kosovës nis të zbatojë gjobat ose ndalesat e targave derisa edhe ka paralajmëruar se situata është “buzë konfliktit”.

Borell është shprehur se BE-ja, e cila gjithashtu ka personel prej 130 anëtarësh në terren, ka propozuar kompromis që do të mund të kishte mënjanuar përshkallëzimin, por se derisa Vuçiç e ka pranuar atë, Kurti, i cili dëshiron negociata më të gjera për normalizim të marrëdhënieve, nuk e ka pranuar.

Shefi i politikës së jashtme evropiane tha se situata “dërgon sinjal tejet negativ” duke qenë se të dy palët e kanë për objektiv anëtarësimin në BE.

Ai e nxiti Prishtinës që të pezullojë të gjitha hapat e tjerë në lidhje me riregjistrimin e veturave në pjesën veriore të Kosovës, dhe Serbisë që të ndalojë së lëshuari targa të reja. Të dyja palëve u nevojitet “hapësirë dhe kohë për të kërkuar zgjidhje të qëndrueshme”, tha ai.