Tronditën shkencëtarët e NASA-s: Anija hapësinore ‘Cassini’ është rrëzuar në planetin e Saturnit (Foto/Video)

Në një minutë të caktuar, sinjali nga Saturni është venitur dhe zhdukur më pas. Kjo shënoi fundin e qetë të anijes kozmike të NASA-s ‘Cassini’, pothuajse 20 vjet pas fillimit të saj, raportoi “The New York Times”, transmeton Periskopi. Këtu, në Institutin e Teknologjisë në Kaliforni, qindra njerëz u mblodhën për të përkujtuar ribashkimin e […]
Kjo shënoi fundin e qetë të anijes kozmike të NASA-s ‘Cassini’, pothuajse 20 vjet pas fillimit të saj, raportoi “The New York Times”, transmeton Periskopi.
Këtu, në Institutin e Teknologjisë në Kaliforni, qindra njerëz u mblodhën për të përkujtuar ribashkimin e pjesës fundore të anijes. Ajo ishte rritur pothuajse në heshtje në zonën hapësinore, ndërsa turma shikonte në ekranet e shfaqura në oborr. Kur u bë e qartë se ‘Cassini’ ishte zhdukur në hapësirë, kishte heshtje, pasuar nga duartrokitje dhe madje edhe disa brohoritje.
Disa nga shkencëtarët dhe inxhinierët e ‘Cassini’-t kishin punuar në mision për dy dekada të karrierës së tyre.

Pranë, Laboratorit të Propulsionit Reaktiv të NASA-s, i cili e ndërtoi dhe e bëri të aktivizojë në hapësirë ‘Cassini’-n, stafi ka punuar vazhdimisht për të mbajtur në kontroll.
Kur menaxheri i projektit shpalli fundin e misionit dhe fundin e anijeve të hapësirës, inxhinierët dhe shkencëtarët dhanë një përshëndetje të përhershme dhe u përqafuan.
Our spacecraft has entered Saturn’s atmosphere, and we have received its final transmission.
— CassiniSaturn (@CassiniSaturn) September 15, 2017
Misioni i ‘Cassini’-t, në orbitë që nga viti 2004, u shtri përtej planit fillestar katërvjeçar për të eksploruar Saturnin dhe hënat e tij, duke dërguar mbrapsht turmat e fotografive të habitshme, duke zgjidhur disa mistere dhe duke përmirësuar nocionet mbizotëruese rreth sistemit diellor me zbulime krejtësisht të papritura.

Zbulimi më i habitshëm i ‘Cassini’-t ishte një oqean i ujit nën pjesën e jashtme të akullt të Enceladus. Uji përmban komponimet e karbonit. Këto janë disa nga përbërësit kryesorë të nevojshëm për jetën.
Një udhëtim drejt shpërbërjes
Me serbatorët propulsive të ‘Cassini’-t pothuajse bosh, NASA kërkoi të pastrohej dhe të linte sistemin e Saturnit të pacenuar. Çdo anije kozmike, madje edhe ajo e nisur dy dekada më parë, ka autostopës në bord.
Në veçanti, shkencëtarët planetarë donin të siguroheshin se kishte zero shanse që anija kozmike të binte në Encelad ose në hënën më të madhe të Saturnit të Titanit, e cila gjithashtu mund të ishte mikpritëse për jetën.

Së pari, selia e NASA-s kërkoi të zvogëlonte numrin e instrumenteve në ‘Cassini’. Pastaj ngriti mundësinë e anulimit të saj.
“Kjo ishte një goditje e madhe”, tha Linda Spilker, shkencëtarja e projektit ‘Cassini’, e cila së pari filloi të punonte për misionin më 1988. “Natyrisht, ne po inkurajojmë kolegët tanë evropianë të jenë shumë të zëshëm”, shtoi ajo.
Shtatë vjet më vonë, ‘Cassini’ u fut në orbitë rreth Saturnit. Disa muaj më vonë, pjesa përbërëse e ‘Cassini’-t, ‘Huygens’ u shkëput në krye të takimit të tij me Titanin, përpjekjen e parë nga një anije kozmike njerëzore për të prekur në një hënë ndryshe që ne jemi mësuar.
Lander u pajis me instrumente për të identifikuar molekulat në ajër, për të matur erërat dhe mjegullnajë, dhe për të marrë fotografi në rrugën e poshtme. Teleskopët e mëdhenj të radios në Tokë po dëgjonin, dhe megjithëse nuk mund të deshifronin sinjalin, ata ishin në gjendje të konfirmonin se ‘Huygens’ ishte gjallë.

Fotot në sipërfaqe treguan atë që dukej si kalldrëm e shfaqur si një rreth. Më vonë shkencëtarët do të kuptonin se ato ishin blloqe akulli, jo shkëmbinj.
“Titani është me të vërtetë një botë e ngjashme me Tokën”, tha Dr Lebreton.
Edhe tani, 20 vjet pas fillimit, ‘Cassini’ dhe instrumentet e saj mbeten në gjendje të mirë pune. Burimi i energjisë i plutoniumit ende prodhonte energji elektrike. Por, tani nuk kishte fuqi të mjaftueshme për të dërguar në mënyrë të sigurt ‘Cassini’-n kudo përveç në Saturn i cili kishte bërë zbulime të mëdha./Periskopi/












