DW: Εκλογές στο Κοσσυφοπέδιο εν μέσω πολιτικών διαιρέσεων

Η τρέχουσα προεκλογική εκστρατεία στο Κοσσυφοπέδιο χαρακτηρίζεται όχι μόνο από τον συνήθη ανταγωνισμό μεταξύ αντίπαλων πολιτικών κομμάτων, αλλά και από τη διάλυση μιας από τις σημαντικότερες πολιτικές συμμαχίες στη χώρα τα τελευταία χρόνια -- μεταξύ του πρωθυπουργού Αλμπίν Κούρτι, ο οποίος ηγείται της κυβέρνησης τα τελευταία έξι χρόνια -- και του πρώην προέδρου Βγιόσα Οσμάνι, γράφει η Deutsche Welle.

Ο Οσμάν ήταν ήδη πολιτικός σύμμαχος του Αλμπίν Κούρτι και είχε την υποστήριξη του πρωθυπουργού όταν εξελέγη πρόεδρος της Συνέλευσης του Κοσσυφοπεδίου το 2021.

Εκείνη την εποχή, και οι δύο θεωρήθηκαν ως μια μηχανή αλλαγής και η καταπολέμηση της διαφθοράς στο Κοσσυφοπέδιο. Τώρα, είναι αντίπαλοι.

Καμία συναίνεση στο κοινοβούλιο

Όταν η θητεία του Οσμάν έληξε στις αρχές του έτους, ο Κούρτι δεν τον υποστήριξε για δεύτερη θητεία.

Ο Κούρτι έχει πει ότι ο “πρόεδρος πρέπει να είναι ένα ενωτικό και αντιπροσωπευτικό πρόσωπο” και ότι, σύμφωνα με αυτόν, ο Οσμάνι έχει πολιτικές φιλοδοξίες να συμμετάσχει σε ένα πολιτικό κόμμα και να επιδιώξει άμεση υποστήριξη από τους ψηφοφόρους.

Αντίθετα, ο πρωθυπουργός όρισε υποψηφίους από το κόμμα του, το Βετεβενντόσιε. Αλλά οι βουλευτές της αντιπολίτευσης δεν παρατάχθηκαν μετά από αυτούς τους υποψηφίους.

Οι πρόωρες βουλευτικές εκλογές της Κυριακής -- 3ες σε λιγότερο από 16 μήνες -- παρακινήθηκαν μετά την αποτυχία της Συνέλευσης του Κοσσυφοπεδίου τον Απρίλιο για δεύτερη φορά να εκλέξει νέο πρόεδρο.

Η Οσμάνι τώρα είναι υποψήφια για το κοινοβούλιο για το προηγούμενο κόμμα της, τη Δημοκρατική Κοινωνία του Κοσσυφοπεδίου (LDK).

Μιλώντας σε προεκλογική συγκέντρωση, είπε στους υποστηρικτές: “Ψηφίζετε για να αποφασίσετε αν το Κοσσυφοπέδιο θα είναι ένα κράτος των πολιτών του ή ένα ενιαίο κράτος για έναν άνθρωπο”.

Γιατί χάλασε η συμμαχία Κούρτι-Οσμάν;

“Οι Κούρτι και Οσμάνι είναι πολιτικοί με αντίθετους ιδεολογικούς προσανατολισμούς που εντάχθηκαν στην τρέχουσα πολιτική συνέργεια, την οποία αντιλαμβάνονται οι πολίτες ως την ελπίδα της αλλαγής, ιδιαίτερα κατά της διαφθοράς”, είπε ο πολιτικός αναλυτής και δημοσιογράφος καθηγητής Άρμπεν Φετόστι στο DW.

Ο Φεθύ συνέχισε λέγοντας ότι παρόλο που και οι δύο είχαν διαφορές στην εξωτερική πολιτική και στο ζήτημα του συντονισμού με διεθνείς εταίρους, δεν είχαν μεγάλες συγκρούσεις κατά τη διάρκεια της τετραετούς θητείας της κυβέρνησης, Κούρτι.

“Συνεπώς, η αντιπαλότητα τους στην τρέχουσα φυλή πηγάζει κυρίως από την έλλειψη υποστήριξης στη δεύτερη εντολή του Οσμάν, αλλά δεν αποκλείει την προσωπική διάσταση και τον ιδεολογικό προσανατολισμό του κάθε”, είπε.

Πολιτικό αδιέξοδο

Αναλυτές αναφέρουν ότι για μια χώρα που εξακολουθεί να προσπαθεί να εδραιώσει δημοκρατικούς θεσμούς, να πλησιάσει την ΕΕ και να προωθήσει το διάλογο με τη γειτονική Σερβία, ο φαινομενικά ατελείωτος κύκλος εκλογών στο Κοσσυφοπέδιο τονίζει ένα άλλο μεγάλο πρόβλημα, αντίστοιχα, την αδυναμία της πολιτικής της τάξης να οικοδομήσει θεσμικό συμβιβασμό.

Το Vetevendosje του Κουρτ έχει κερδίσει αρκετές εκλογές από το 2021, λαμβάνοντας τελικά το 51% των ψήφων στα τέλη της 28ης Δεκεμβρίου, περίπου 30 ποσοστιαίες μονάδες μπροστά από το πλησιέστερο αντίπαλο Δημοκρατικό Κόμμα του Κοσσυφοπεδίου (PDK). Αυτό έχει δώσει στον Κουρτ ένα σημαντικό πλεονέκτημα έναντι των πολιτικών του αντιπάλων.

Ο πολιτικός Artan Mujaziri αναφέρει ότι το τεράστιο εκλογικό χάσμα μεταξύ του Κούρτι Βετεβενντόζε και των κομμάτων της αντιπολίτευσης έχει δημιουργήσει μια νέα πολιτική ανισορροπία στην οποία καμία πλευρά δεν είναι σε θέση να προωθήσει τη λύση.

Προειδοποιεί ότι εάν τα αποτελέσματα αυτών των εκλογών δεν φέρουν σημαντικές αλλαγές, το σημερινό αδιέξοδο θα μπορούσε να συνεχιστεί.

Η Επιρροή στις Εξωτερικές Σχέσεις

Οι συνέπειες της σημερινής κατάστασης δεν περιορίζονται στην εσωτερική πολιτική.

Οι σχέσεις μεταξύ της κυβέρνησης του Κούρτι και των δυτικών εταίρων ήταν δύσκολες τα τελευταία χρόνια, ιδιαίτερα λόγω των εντάσεων στο βόρειο Κοσσυφοπέδιο, όπου πάνω από το 90% του πληθυσμού είναι Σέρβοι του Κοσσυφοπεδίου, και το γεγονός ότι η κυβέρνηση του Κούρτι έχει κάνει μονομερή βήματα εκεί παρά την κριτική από την Ουάσινγκτον και τις Βρυξέλλες.

Οι δράσεις αυτές περιλαμβάνουν κλείσιμο των σερβικών παράλληλων δομών που λειτουργούν στις σερβικές περιοχές του Κοσσυφοπεδίου, όπως τα σερβικά ταχυδρομεία, γραφεία που εκδίδουν διάφορα σερβικά έγγραφα σε Σέρβους πολίτες και δημοτικές εγκαταστάσεις του Κοσσυφοπεδίου.

Ως αποτέλεσμα, το Κοσσυφοπέδιο έχει αντιμετωπίσει ποινικά μέτρα της ΕΕ και προφανή ψύξη των σχέσεων με ορισμένους από τους συμμάχους του.

Κοσσυφοπέδιο, Σερβία, ΕΕ

Το Κοσσυφοπέδιο είναι η μόνη βαλκανική χώρα που εξακολουθεί να μην έχει καθεστώς υποψήφιας της ΕΕ.

Αξιωματούχοι της ΕΕ έχουν δηλώσει επανειλημμένα ότι η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση του Κοσσυφοπεδίου εξαρτάται από την επιτυχία του διαλόγου με τη Σερβία για βελτίωση των διμερών σχέσεων και της ζωής των πολιτών και στις δύο χώρες.

Ο Artan Mujariri επιβεβαιώνει αυτό, προσθέτοντας: “Η αφελή αδιαφορία αυτής της στάσης απλώς εμβαθύνει την τρέχουσα στασιμότητα, αφήνοντας εκατοντάδες εκατομμύρια χρηματικές εισφορές [υποστήριξη της ΕΕ] και πολυάριθμες δυνατότητες για πολιτική και οικονομική ανάκαμψη”.

Υπήρξε επίσης διαφωνία για τον τρόπο διαχείρισης του διαλόγου με τη Σερβία.

Ωστόσο, ο Άρμπεν Φέτοσι αναφέρει ότι το αδιέξοδο στο διάλογο με τη Σερβία, με τη μεσολάβηση της ΕΕ, δεν μπορεί να γίνει κατανοητό χωρίς να εξεταστεί η προσέγγιση της Σερβίας στη διαδικασία.

“Τα blocks στο διάλογο των Βρυξελλών έχουν άλλη διάσταση λόγω της επιθετικής προσέγγισης της Σερβίας και των επεκτατικών στόχων της. Η υβριδική επέμβαση [της Σερβία στο Κοσσυφοπέδιο ειδικά στις εκλογές έχει ως στόχο τον έλεγχο της εκπροσώπησης της Σερβικής κοινότητας προκειμένου να συνεχίσει να τη χρησιμοποιεί ως μέσο κατά του Κοσσυφοπεδίου,” Ανέφερε, προσθέτοντας ότι η ουδετερότητα της ΕΕ στη διαδικασία εξομάλυνσης μεταξύ των δύο γειτόνων δεν ήταν επιτυχής.

Η κλιμάκωση της πολιτικής ρητορικής

Ένα άλλο χαρακτηριστικό της προεκλογικής εκστρατείας της 7ης Ιουνίου είναι η σκληρή πολιτική γλώσσα, όχι μόνο στις εκλογικές συγκεντρώσεις, αλλά και στα κοινωνικά δίκτυα.

Ο Αλμπάν Ζενέλι, καθηγητής δημοσιογραφίας στο Πανεπιστήμιο της Πρίστινα, δήλωσε στο DW ότι αυτή η στροφή προς μια πιο σκληρή γλώσσα χρησιμοποιείται ως εκλογικό εργαλείο.

“Πολιτικοί χρησιμοποιούν αυτή τη γλώσσα, η οποία είναι εξαιρετικά πολωτική και περιλαμβάνει προσβολές, επισημάνσεις και απλοποίηση, ως μια εκλογική τακτική για τη διαίρεση και την κυριαρχία. Με αυτόν τον τρόπο, πολώνουν και χωρίζουν την κοινωνία για να κερδίσουν περισσότερη υποστήριξη”, είπε στον DW.

“Αυτή η γλώσσα έχει σοβαρές συνέπειες για την κοινωνία, ακόμα και όταν την μοιράζεται σε θέματα που δεν είναι πολύ πολιτικά, όπως η οικονομία, η ασφάλεια και οι εκπαιδευτικές πολιτικές”, είπε.

Ο Ζενέλι συνέχισε λέγοντας ότι μετά από σχεδόν δύο χρόνια εθνικών και τοπικών προεκλογικών εκστρατειών, η ρητορική έχει κλιμακωθεί, με αποτέλεσμα “φυσικές επιπτώσεις, απειλές και βία στο διαδίκτυο εναντίον πολιτικών αντιπάλων”.

Τι χρειάζεται το Κοσσυφοπέδιο από αυτές τις εκλογές

Αναλυτές που μίλησαν με την DW συμφώνησαν ότι παρά τις υποσχέσεις των κομμάτων για οικονομική ανάπτυξη, αυξήσεις μισθών ή στρατηγικές επενδύσεις, ένα βασικό ερώτημα σε αυτή την προεκλογική εκστρατεία παραμένει αν οι πολιτικοί του Κοσσυφοπεδίου είναι πρόθυμοι να οικοδομήσουν τη συμβιβαστική κουλτούρα που τους λείπει επί του παρόντος.

Αλλά ακόμη πιο σημαντικό από αυτό είναι το ερώτημα αν οι εκλογές της Κυριακής θα δώσουν τελικά στο Κοσσυφοπέδιο μια πολιτική ελίτ ικανή να κυβερνήσει, να συνεργαστεί και να γυρίσει τη χώρα πίσω στο δρόμο των μεταρρυθμίσεων, του διαλόγου και της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.