Ποια είναι η Κοινή Ευρωπαϊκή Αγορά, και μπορεί να ενταχθεί το Κοσσυφοπέδιο;

Αυτό που κάνει αυτή την πρωτοβουλία πιο σοβαρή, σύμφωνα με ειδικούς με τους οποίους μίλησε το Radio Free Europe, είναι η προθυμία του ηγέτη μιας από τις κύριες χώρες της ΕΕ, του Γερμανού Καγκελάριου Φρίντριχ Μερζ, να την προωθήσει.

Σε ένα μη δημόσιο έγγραφο, που εστάλη στα κράτη μέλη Αυστρία, Τσεχία, Ιταλία, Σλοβακία και Σλοβενία πρότειναν οι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων να εισέλθουν σταδιακά στην Κοινή Αγορά, πιστεύοντας ότι αυτό θα διατηρήσει την ορμή τους στη διαδικασία διεύρυνσης της ΕΕ, και θα ενθαρρύνει αυτές τις χώρες να επιταχύνουν την εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων.

Κοινή ευρωπαϊκή αγορά είναι ο χώρος, που αποτελείται κυρίως από 27 κράτη μέλη της ΕΕ, επιτρέποντας την ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών, υπηρεσιών, κεφαλαίων και ανθρώπων, χωρίς συνοριακούς κανονισμούς ή τελωνειακούς δασμούς.

Γιατί η Πρόταση Προσαρμόζεται στο Κοσσυφοπέδιο

Το αν αυτή η πρόταση θα απολαύσει την υποστήριξη ολόκληρου του μπλοκ είναι άγνωστο, αλλά φαίνεται να έχει την υποστήριξη ενός σημαντικού ηγέτη, όπως ο Μερζ της Γερμανίας.

Ο Τόμπι Βόγκελ, αναλυτής στο Συμβούλιο για τη Δημοκρατική Πολιτική στις Βρυξέλλες, λέει στο Radio Free Europe ότι, αν και τέτοιες προτάσεις υπήρξαν στο παρελθόν, αυτή η τρέχουσα έχει δύο νέα σημαντικά πράγματα: την πρόοδο της Ουκρανίας στις μεταρρυθμίσεις και την υποστήριξη του Μέρζι.

Έτσι, αν κοιτάξετε τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, οι περισσότερες από αυτές έχουν κολλήσει σε όρους μεταρρυθμίσεων διακυβέρνησης, κράτους δικαίου και ούτω καθεξής. Ουκρανία έχει σημειώσει μεγάλη πρόοδο”, επισημαίνει ο Βόγκελ.

Η Merz της έχει δώσει “πολιτική ισορροπία σε αυτή την πρωτοβουλία”, λέει ο Βόγκελ, και “αν η Merz πραγματικά προωθούσε, τότε για πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια, θα είχαμε ένα είδος ισχυρού υποστηρικτή, ενός πρωταθλητή διεύρυνσης εντός της ΕΕ”.

Σε επιστολή προς τους ηγέτες της ΕΕ, στις 21 Μαΐου, ο Μερζ πρότεινε ότι οι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων έχουν προνομιακή πρόσβαση στην Κοινή Αγορά, καθώς και στενότερους δεσμούς με τα θεσμικά όργανα της ΕΕ στη διαδικασία λήψης αποφάσεων.

Πρότεινε να τους δοθεί καθεστώς παρατηρητή στην ΕΕ, ενώ η Ουκρανία το καθεστώς ενός συνδεδεμένου μέλους, ψηφίζοντας άδικα, για να επιταχύνει την πλήρη διαδικασία ένταξής τους.

Ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Κοσσυφοπεδίου με την ΕΕ, Τζέτον Ζουλφάι, αρνήθηκε να σχολιάσει τις προτάσεις όταν επικοινώνησε με το Radio Free Europe.

Και από τις έξι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, Αλβανία και Μαυροβούνιο εκτιμάται ότι έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο στο δρόμο για ένταξη στην ΕΕ, και βρίσκονται σε ενεργές συνομιλίες. Σερβία, Βόρεια Μακεδονία και Βοσνία και Ερζεγοβίνη έχουν καθεστώς υποψήφιας χώρας.

Αυτό αφήνει το Κοσσυφοπέδιο ως τη μοναδική χώρα από την περιοχή χωρίς καθεστώς υποψήφιας χώρας, περίπου τέσσερα χρόνια μετά την εφαρμογή του.

Ο Βόγκελ πιστεύει, προς το παρόν, ότι για το Κοσσυφοπέδιο κάποιο είδος σταδιακής ολοκλήρωσης θα ήταν πιο ελπιδοφόρο από την αρχή της διαδικασίας για πλήρη ένταξη, “, η οποία αυτή τη στιγμή φαίνεται πραγματικά αδύνατη, καθώς δεν υπάρχει όρεξη από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να την υποστηρίξει”.

Η Κοινή Αγορά, σύμφωνα με τον ίδιο, μπορεί να είναι ενδιαφέρουσα για το Κοσσυφοπέδιο, αλλά για να έχει κάποια πρόοδο, “ΕΕ πρέπει να γίνει σοβαρή”.

Ο Βόγκελ τονίζει ότι η σταδιακή ενσωμάτωση δεν θα απαιτήσει απαραίτητα αναγνώριση του Κοσσυφοπεδίου από όλα τα κράτη μέλη.

“Η EC θα πρέπει να εξηγήσει στα κράτη μέλη με σαφή και νομικά ισχυρό τρόπο γιατί το Κοσσυφοπέδιο, αν και δεν αναγνωρίζεται [από την Ισπανία, την Ελλάδα, την Κύπρο, τη Σλοβακία και τη Ρουμανία], θα μπορούσε να συμμετάσχει σε πτυχές της εσωτερικής αγοράς της ΕΕ”, προσθέτει.

Ο Βόγκελ υπογραμμίζει ότι το Κοσσυφοπέδιο “έχει φίλους στην ΕΕ, αλλά δεν υπάρχουν φίλοι που είναι πρόθυμοι να δαπανήσουν πολιτικό κεφάλαιο για να προωθήσουν την προσπάθειά του για ένταξη”.

Πώς θα ωφεληθεί το Κοσσυφοπέδιο;

Εκτός από την παροχή πρόσβασης σε μια σημαντική ευρωπαϊκή αγορά, η οικονομία του Κοσσυφοπεδίου θα ωφεληθεί επίσης από τη διαδικασία και τις ελαφρύνσεις επικοινωνίας με διάφορες αρχές του μπλοκ, αναφέρει ο ειδικός εμπορίου του Κοσσυφοπεδίου, Συτρίμε Ντερβισόλι, σε πρόταση για την Ελεύθερη Radioφωνία Ευρώπη.

Τονίζει ότι, όσο η οικονομία του Κοσσυφοπεδίου μπορεί να αισθανθεί αρνητικό αντίκτυπο αρχικά, επειδή πρόκειται για τη μικρή μεταποιητική βιομηχανία, τη μακροπρόθεσμη “, βλέπω ότι θα είναι κάτι θετικό για την οικονομία του Κοσσυφοπεδίου και, πάνω από όλα, για τους καταναλωτές μας”.

Υπάρχουν ορισμένοι τομείς που θα ωφελούνταν άμεσα, σύμφωνα με την Dervisol, όπως ο τομέας των επίπλων, η προκατασκευασμένη κατασκευή, τα ποτά, οι υπηρεσίες, ή η τεχνολογία της πληροφορίας.

Η μικρή οικονομία του Κοσσυφοπεδίου προσανατολίζεται κυρίως από την κατανάλωση, τις εισαγωγές και τα εμβάσματα της διασποράς.

Σύμφωνα με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, η οικονομική δραστηριότητα στο Κοσσυφοπέδιο έχει επιβραδυνθεί, ενώ ο πληθωρισμός έχει αυξηθεί το προηγούμενο έτος. Ο συνολικός πληθωρισμός έφτασε το 5,75 τοις εκατό τον Ιανουάριο του 2026, που προκλήθηκε κυρίως από την αύξηση των τιμών των τροφίμων.

Η πραγματική αύξηση της εγχώριας παραγωγής του Bruto μειώθηκε στο 3,6 τοις εκατό το 2025, από 4,6 τοις εκατό το 2024.