online-channel-powered-by-call-centres

Italia mbyll “Call Center”, mbeten pa punë 25 mijë shqiptarë

Periskopi.com Lajme

Parlamenti italian në datën 23 nëntor ka aprovuar ligjin, i cili do të ndalojë funksionimin e Call Center në vendet që nuk janë pjesë e BE, siç është Shqipëria. Pas një séance maratonë, komisioni i posaçëm ka dhënë “Po”-në e parë për projekt-buxhetin 2017-2019 në Itali. Në këtë ligj janë miratuar dhe votuar plot 241 modifikime në thuajse çdo sektor, ndërsa ai që do prekë negativisht vendin tonë është vendimi për sektorin Call Center, ku janë të punësuar mbi 25 mijë vetë, ndërsa pjesa dërrmuese e pronarëve janë italianë. Ndërsa ky vendim pritet të zhvendosë këto biznese drejt Rumanisë, shtet i BE-së, ku dhe tregu i punës është më i lirë se sesa vendet e tjera të Unionit.

Detyrimet

Ndryshimet ligjore, e më saktësisht neni 35 parashikon vendosjen e rregullave të forta sa i përket zhvendosjes së këtyre bizneseve nga Italia. Në këtë nen thuhet : “Nëse një operator privat ekonomik vendos që të ndryshojë vendndodhjen apo t’i japë në përdorim shërbimin një operatori të tretë që nuk është shtet anëtar i BE-së duhet të njoftojë autoritetet e Ministrisë së Punës, si dhe Inspektoratin e Punës, 30 ditë përpara”. Gjithashtu duhet të jepet njoftim edhe për numrin e telefonave të vëna në dispozicion të publikut, por edhe përdorimin e selive në territorin e vendit për garantimin e të dhënave personale.

Ligji parashikon gjithashtu amendime në lidhje me trajtimin fiskal. Kompanitë që janë zhvendosur nga territori Italian përpara hyrjes në fuqi të Parlamenti italian rikthen ligjin e vjetër kundër biznesit Call Center në vendet jashtë BE-së. Ligji nuk favorizon aspak pronarët e mëdhenj, të cilët pritet të zhvendosen nga Shqipëria Vendimi i Italisë për Call Center, 25 mijë shqiptarë rrezikojnë punën këtyre ndryshimeve nuk do të mund të përfitojnë lehtësitë fiskale”. Sindikatat nga ana tjetër, deklarojnë se, ky është hapi i parë drejt rregullimit të sektorit. Ligji i miratuar mbrëmjen e së enjtes bën kështu operativ ligjin e vjetër të vitit 2012. Nga ana tjetër, ligji specifikon se qytetari duhet të informohet nga operatori, se nga cili vend po komunikon, dhe në rast se nuk e bën këtë gjoba e paracaktuar arrin në vlerën e 150 mijë eurove. Për më tepër, në rast se qytetari informohet se operatori lokalizohet në një vend jashtë Unionit, ai ka të drejtë të kërkojë një operator tjetër, që gjendet brenda Bashkimit Europian.

Ligji italian

Ligji i ri i cili pritet të marrë edhe votën përfundimtare të Senatit në 6 dhjetor, synon të kufizojë shpërnguljen e Call Center nga Italia drejt vendeve që nuk janë pjesë e Bashkimit Europian. Ky modifikim i ligjit ka për synim krijimin dhe shtimin e vendeve të reja të punës në shtetin përtej Adriatikut, i cili sot numëron rreth 80 mijë punonjës, por me një llogaritje që kanë bërë zyrat e statistikave atje, vetëm në 5 vitet e fundit, janë zhvendosur off-shore, në vendet jashtë BE-së, rreth 200 mijë persona. Kjo ka bërë që Italia të shënojë gjatë kësaj periudhe një prej normave më të larta të papunësisë së të rinjve, çka bie në kontrast me vendet si Shqipëria, të cilat kanë shënuar ecuri pozitive në këtë aspekt. Thirrja për të votuar këtë ndryshim nuk është e vonë, pasi prej kohësh sindikatat i kanë bërë presion qeverisë të reflektojë për të ndalur eksodin e të rinjve, të cilët në vendet e Europës e kanë pasur shumë më të lehtë për t’u futur në tregun e punës për shkak të gjuhës italianë, që komunikohet për reklamimin e produkteve, për të cilin edhe paguhen.

Shqipëria e rrezikuar

Me paketën e re, sipërmarrësit italianë kanë disa mundësi për të vendosur për lokacionin e bizneseve filiale, por më favorizuese duken vende të tilla si Rumania dhe Sllovenia, të cilat janë shtete të BE-së, por kanë taksa shumë më favorizuese se Italia. Rritja progresive që u shënua në Shqipëri gjatë 5 viteve të fundit, tashmë rrezikon të prekë fundin. Numri i qendrave telefonike në vitin 2015 arriti në 847, sipas të dhënave të INSTAT, nga 414 që ishin në fund të vitit 2014. Sipas të dhënave nga tatimet, numri i të punësuarve në këtë sektor ka arritur në 25 mijë. Rreth 30% e tyre janë të punësuar në tre Call Center më të mëdha në vend. Pagat mesatare në këtë sektor luhaten nga 30 mijë në 70 mijë lekë në muaj, dhe dyfishohen për menaxherët.

Ulja fiktive e shkallës së papunësisë

Në vitin 2014, shkalla e papunësisë ka qenë 35.5 për qind, ndërsa të punësuar kanë qenë 323 mijë persona. Në qershorin e vitit 2016, papunësia ka rënë në 26.2 për qind, ndërsa të punësuar kanë qenë 328 mijë persona. Pra ka vetëm 5 mijë persona më shumë të punësuar në vitin 2016 se sa që kishte në vitin 2014, por është shënuar ulje të shkallës së papunësisë prej 9.3 pika të përqindjes.

Periskopi.com Lajme

Agjencia e Statistikave vazhdon të prodhojë numra jo-kredibilë sa i përket papunësisë dhe nivelit të punësimit në Kosovë. Në qershorin e vitit 2016, sipas ASK-së, në Kosovë kanë qenë të punësuar 328 mijë persona. Kurse, në vitin 2014, numri i personave të punësuar ka qenë 323 mijë. Pra ka vetëm 5 mijë persona më pak të punësuar në vitin 2014 se sa në vitin 2016.

Derisa, niveli i punësimit ndryshon shumë pak, ASK-ja ka raportuar për një diskrepancë të madhe për sa i përket shkallës së papunësisë. Në vitin 2014 shkalla e papunësisë ka qenë 35.5 për qind, kurse në qershorin e vitit 2016 papunësia ka rënë në 26.2 për qind. Pra, kemi një ulje të shkallës së papunësisë prej 9.3 pika të përqindjes. Por, nëse përllogaritet numrat e punësimit i bie që shkalla e punësimit në vitin 2016 është rritur për vetëm 1.6 për qind në vitin 2014.

Historiku i anketave të fuqisë punëtore që i bën ASK-ja tregon për një lëvizje të shkallës së papunësisë që nuk është në përputhje me atë të punësimit. Në të kaluarën shkalla e papunësisë është ulur apo rritur kryesisht duke lëvizur numrin e personave që nuk janë aktivë.

Agjencia e Statistikave i ka publikuar dy Anketa të Fuqisë Punëtore për vitin 2016. Njëra është për tremujorin e parë, pra përiudhën janar-mars. Kurse, Anketa tjetër është për periudhën mars-qershor. Anketat janë publikuar, të premten, në një diferencë prej 1 orësh.

Shkalla e papunësisë në tremujorin e parë të vitit 2016, sipas ASK-së, ka qenë 27.7 për qind, apo të papunë kanë qenë 115 mijë e 93 persona.

Papunësia në tremujorin e dytë ka rënë për nga përqindja, por jo edhe për nga numri i personave të papunë. Sipas ASK-së, shkalla e papunësisë ka qenë 26.2 për qind, ndërsa të papunë janë llogaritur 116 mijë e 812 mijë persona. Pra, edhe pse kemi rreth 1 mijë persona më shumë të papunë, ASK-ja thotë se shkalla e papunësisë ka rënë për rreth 1.5 pika të përqindjes.

Këto të dhëna tregojnë për një rënie të madhe të papunësisë krahasuar me vitin 2015. Të dhënat e ASK-së thonë se shkalla e papunësisë në vitin 2015 ishte 32.9 për qind, apo 145 mijë e 776 persona konsideroheshin si të papunë. Pra, ASK-ja thotë se për vetëm gjashtë muaj (janar–qershor), 30 mijë persona janë konsideruar të papunë më pak se sa në vitin 2016.

E në vitin 2014, shkalla e papunësisë ka qenë 35.5 për qind, ndërsa të papunë janë llogaritur 176 mijë e 743 persona. Pra, sipas ASK-së, për dy vjet 627 persona janë më pak të papunë.

Shkalla e punësimit në Anketën e Fuqisë Punëtore (AFP), për tremujorin e dytë (TM2) 2016, është 27.9%, apo 328 mijë e 694 persona thuhet se kanë qenë të punësuar. Kurse, në tre muajt e parë të vitit shkalla e punësimit ka qenë është 25.5% e popullsisë në moshë pune. Shprehur në numra, i bie që të punësuar kanë qenë 300 mijë e 673 persona. Pra, sipas të dhënave të ASK-së për vetëm 3 muaj në Kosovë janë punësuar 28 mijë persona. Kurse, krahasuar me vitin 2015, numri i të punësuarve është për 32 mijë më shumë. Kjo rritje e shkallës së punësimit vjen pas një rënieje prej 25 mijë personave në vitin 2015 krahasuar me vitin 2014.

Agjencia e Statistikave ka vazhduar të ulë shkallën e papunësisë duke e rritur numrin e personave jo-aktivë.

Në tremujorin e parë të vitit 2016, nga popullsia në moshë pune, 64.8% nuk janë ekonomikisht aktivë. Personat joaktivë konsiderohen edhe ata që nuk janë të punësuar dhe që nuk kanë qenë aktivë në kërkim të punësimit gjatë katër javëve të kaluara dhe/ose nuk janë të gatshëm të fillojnë punë brenda dy javësh. Shprehur në numra i bie që joaktivë në tremujorin e parë kanë qenë 764 mijë e 14 persona.

Krahasuar më vitin 2015, i bie që 31 mijë persona më shumë kanë qenë joaktivë. Rritja e kontingjentit të personave jo-aktivë ka ndikuar në uljen e shkallës së papunësisë. Në vitin 2015, në mesin e personave në moshë pune, 62.4% nuk kanë qenë ekonomikisht aktivë, apo 733 mijë e 432 persona.

Përderisa në periudhën janar-mars, ASK-ja thotë se është rritur numri i personave jo-aktivë, të kundërtën e thonë për tremujorin e dytë. Në tremujorin e dytë, ASK-ja thotë se shkalla e personave jo-aktivë ka rënë në 62.2 për qind. Shprehur në numra i bie që 32 mijë persona janë më pak në kontingjentin e personave joaktivë. Jo-aktivë konsiderohet edhe personat të cilët janë lodhur duke kërkuar punë dhe se me rastin e anketimit nuk besonin se mund të gjenin një vend pune.

“Nga 62.2% e popullsisë në moshë pune, që është joaktive. Prej tyre 114,437 persona nuk kërkonin punë sepse besonin se nuk ka punë, e të cilët ndryshe klasifikohen si persona të dekurajuar që përbëjnë 9.7 % të popullsisë në moshë pune, me nivele pak me larta për femrat se sa meshkujt”, thuhet në raportin e ASK-së për tre mujorin.

Nëse e analizojmë pjesën kur ASK-ja raporton për shkallën e personave joaktivë, del se zakonisht ka lëvizur numri i personave të dekurajuar.

“Nga 64.8% e popullsisë në moshë pune, që është joaktive. Prej tyre 140,678 persona nuk kërkonin punë sepse…”, thuhet në raportin e ASK-së për tremujorin e parë. “Nga 62.4% e popullsisë në moshë pune, që është joaktive, 22.5% (165,700 persona) nuk kërkonin punë sepse…”, thuhet në raportin e vitit 2015. Sipas ASK-së më shumë gjasa kanë të punësohen personat e dekurajuar e që nuk kërkojnë punë, se sa ata që kërkojnë punë.

Kosova është vendi me nivelin më të lartë të popullsisë joaktive. Në Serbi, në vitin 2015, 48.4% e personave në moshë pune ishin jo-aktivë. Në Mal të zi personat joaktivë përbënin 39.4% të personave në moshë pune, kurse në Shqipëri 38.5%. Vetëm Bosnja e Hercegovina i afrohen Kosovës me nivel të joaktiviteti me 56.3 për qind./ KALLXO

11689209216_4e4df07a8b_b

ASK: 64.8 për qind të papunë në Kosovë

Agjencia e Statistikave të Kosovës ka realizuar anketën e fuqisë punëtore (AFP), për tremujorin e parë të këtij viti, ku thuhet se në kuadër të popullsisë me moshë të punës, shkalla e pjesëmarrjes në fuqinë punëtore është 35.2 për qind, transmeton, Koha.net.

Periskopi.com Lajme

Sipas ASK-së anketa ka pasur shtrirje në 591 qarqe regjistruese në tërë territorin e vendit, ku janë anketuar 3 702 ekonomi familjare, të përzgjedhura sipas metodës së rastit nga korniza e regjistrimit të popullsisë, ekonomive familjare dhe banesave, 2011.

“Punësimi më i lartë është te meshkujt, 38.6%; ndërsa punësimi te femrat është 12.2%. Femrat janë të punësuara, kryesisht në sektorët e arsimit, tregtisë dhe kujdesit shëndetësor, me rreth 51% të tyre, ndërsa meshkujt janë kryesisht të punësuar në sektorët e prodhimit, tregtisë dhe ndërtimtarisë, me rreth 44%.

Ky publikim përmban të dhëna të detajuara mbi punësimin dhe papunësinë sipas moshës, gjinisë, statusit të punësimit, aktiviteteve ekonomike, profesioneve dhe çështjeve të tjera të ngjashme, që kanë të bëjnë me tregun e punës. Sipas rezultateve të dala nga ky publikim, del se dy të tretat e popullsisë në Kosovë janë popullsi në moshë pune, ku në popullsinë e moshës së punës përfshihen moshat 15-64 vjeçare. Në kuadër të popullsisë me moshë të punës, shkalla e pjesëmarrjes në fuqinë punëtore është 35.2%”, thuhet në komunikatë.

Shkalla e punësimit në anketën e fuqisë punëtore për tremujorin e parë të këtij viti, është 25.5%.
“Punësimi më i lartë është te meshkujt, 38.6%; ndërsa punësimi te femrat është 12.2%. Femrat janë të punësuara, kryesisht në sektorët e arsimit, tregtisë dhe kujdesit shëndetësor, me rreth 51% të tyre, ndërsa meshkujt janë kryesisht të punësuar në sektorët e prodhimit, tregtisë dhe ndërtimtarisë, me rreth 44%.

Sektorët ekonomikë, që prijnë me punësim, vazhdojnë të jenë: tregtia me 16.2%; prodhimi me 13.7%; arsimi me 11.8%; dhe ndërtimtaria me 8.9%. Ndërsa, sektorët e tjerë marrin pjesë me përqindje më të vogël në punësim. Sa i përket të punësuarve me kontrata, del se 29.2% e personave të punësuar kanë kontratë të përhershme në punën e tyre kryesore, ndërkohë që 70.8% kanë kontratë të përkohshme”, thuhet në komunikatë.

Sipas rezultateve të AFP-së, në tremujorin e parë të këtij viti, shkalla e papunësisë është 27.7%. Papunësia më e theksuar është te femrat me 30.0%, krahasuar me meshkujt, që është 26.9%. Shkalla më e theksuar e papunësisë është te grupmoshat 15-24 vjeçare me 53.8%.

Sipas rezultateve të AFP-së, në tremujorin e këtij viti, fuqia joaktive është mjaft e lartë, 64.8%, me fokus të veçantë te femrat me 82.6%, krahasuar me meshkujt, 47.2%.

“Për realizimin e AFP-së, TM1 2016, metodologjia dhe standardet e aplikuara nga ana e ASK-së janë të harmonizuara me rekomandimet e Eurostat-it. Është hera e parë që ASK-ja publikon të dhëna tremujore nga AFP-ja. Këto të dhëna në baza tremujore ASK-ja i publikon për shkak të interesimit të madh të përdoruesve të statistikave zyrtare dhe konsiderohen si të dhëna preliminare. ASK-ja, brenda mundësive buxhetore, në vazhdimësi po bën përpjekje për ngritjen e kapaciteteve për të publikuar statistika të qëndrueshme dhe sa më cilësore”, thuhet në komunikatë.

duam_pune-780x439

Nga 30 mijë vende pune të premtuara, nuk u realizuan as gjysma

Në dy vitet e fundit, numri i punëkërkuesve të regjistruar në Kosovë ka arritur në mbi 32 mijë, derisa numri i vendeve të lira të punës të gjetura përmes zyrave të punësimit, gjatë kësaj periudhe, është rreth 25 mijë.

Periskopi.com Lajme

Ndërkohë, numri i përgjithshëm i punëkërkuesve aktivë, të regjistruar në Kosovë, është mbi 137 mijë.

Këto të dhëna janë bërë të ditura për Radion Evropa e Lirë nga zëvendësministrja e Punës dhe Mirëqenies Sociale në Qeverinë e Kosovës, Rita Hajzeraj.

“Në bazë të statistikave në periudhën janar – tetor 2016, në zyrat e punësimit janë regjistruar 17,480 punëkërkues. Ndërkohë, në periudhën e njëjtë të vitit të kaluar kanë qenë të regjistruar 15, 214 punëkërkues. Përmes Zyrave të Punësimit janë ndërmjetësuar në punësim të rregullt 3,466 persona. Në periudhën e njëjtë të vitit të kaluar kanë qenë 3,335”.

“Po ashtu, përmes këtyre zyrave të punësimit, brenda dy viteve, janë ndërmjetësuar në programet aktive të tregut të punës mbi 4 mijë punëkërkues. Mbi 7 mijë persona brenda dy viteve kanë qenë pjesë në trajnime profesionale”, thekson Hajzeraj.

Por, këto të dhëna, krahasuar me premtimet elektorale të dhëna nga partitë në pushtet për krijimin e vendeve të reja të punës, nga ekspertët e fushës së ekonomisë dhe përfaqësues të bizneseve në vend, nuk janë përmbushur as për së afërmi.

Koalicioni qeverisës, Lidhja Demokratike e Kosovës dhe Partia Demokratike e Kosovës, ka filluar mandatin qeverisës dy vite më parë.

Kryeministri i Kosovës, Isa Mustafa, jo vetëm në fushatë, por edhe në plan-programet qeveritare, pati premtuar se për 4 vjet do të punësohen 120 mijë qytetarë, që sipas ekspertëve të ekonomisë, i bie që 125 qytetarë të punësoheshin për çdo ditë pune, pa përfshirë festat, apo në vit do të duhej të punësoheshin 30 mijë persona.

Ibrahim Rexhepi, njohës i çështjeve ekonomike, në një prononcim për Radion Evropa e Lirë thotë se premtimi i dhënë për krijimin e 120 mijë vendeve të punës ishte një premtim elektoral i pamundshëm dhe i paarritshëm.

“Zbatimi apo përmbushja e këtij premtimi është në fazën fillestare dhe unë nuk besoj që mund të arrihet as 50 për qind në këtë mandat qeveritar”, thekson Rexhepi.

Jostabiliteti politik që ka përcjellur Kosovën gjatë kësaj periudhe, shton Rexhepi, ka pasur efekte negative në ekonomi.

Edhe kryetari i Odës Ekonomike të Kosovës, Safet Gërxhaliu, thotë se koalicioni qeverisës është larg objektivave të premtuara në kampanjën zgjedhore.

 

Në tri vitet e fundit, shton Gërxhaliu, Kosova është ballafaquar me një situatë të rëndë politike dhe agjenda politike ka qenë në fokus të institucioneve të vendit, duke lënë anash agjendën ekonomike.

“Nëse ekonomia nuk është prioritet i prioriteteve, atëherë si mund të krijohen vende të reja të punës. Duhet të kuptohet që kriza ekonomike në Kosovë gjenezën e ka në krizë juridike. Derisa Kosova nuk e zgjedh krizën juridike, ne do të flasim për ekonomi, por do të jemi shumë larg ekonomisë dhe do të jemi shumë larg përmbushjes së premtimeve elektorale”, thekson Gërxhaliu.

Të dhënat e fundit të Agjencisë së Statistikave të Kosovës tregojnë se për vitin 2015, niveli i papunësisë në Kosovë ka arritur në 32.9 për qind, ndërsa shkalla e punësimit 25.2 për qind.

Gjatë nëntorit 2014 – qershorit 2015, ishte shënuar një fluks i madh i largimit të qytetarëve të Kosovës për në vendet e Evropës Perëndimore, ku arsyeja e largimit të këtyre banorëve nga Kosova ishte thënë të ishte papunësia dhe gjendja e rëndë ekonomike e tyre.

Bazuar në trendet e zhvillimit ekonomik në vend dhe parashikimet e Bankës Botërore, si dhe në vlerësimet e ekspertëve të fushës, shkalla e papunësisë pritet të mbetet e njëjtë edhe për dy vitet e ardhshme për shkak të nivelit të ulët të rritjes ekonomike. (RFE)